Dünya genelinde 50 yaş ve üzerindeki üç bayandan biri ve beş erkekten biri osteoporoz sonucu oluşan kırık riskiyle karşı karşıya. Kemik yoğunluğunun zayıflayıp kolay kırılır hale gelmesi olarak osteoporozun çok yaygın görülen bir sıhhat sorunu olduğunu belirten Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı Op. Dr. Kayhan Turan, hastalığın sarışın ve beyaz ciltlilerde daha sık görüldüğünü söyledi. “Kafkasyalı ve Asyalı bayanlar, daha yüksek osteoporoz riskiyle karşı karşıyadır. Zira kemikleri Afrikalı, Güney Amerikalı bayanlardan daha incedir. Birinci dereceden aile üyelerinde osteoporoza bağlı kırık görülenler daha büyük risk altında” dedi.

Kadınlarda osteoporoz riskinin erkeklere nazaran daha fazla olduğunu belirten Turan, “Kadınların kemikleri daha küçük ve ince yapıdadır. Bayanlarda kemik yoğunluğu, menopoz başlangıcına kadar çoklukla sabit kalır. Menopozdan sonraki 5-7 yıl boyunca, bayanlar kemik mineral yoğunluklarının yüzde 20’sini kaybedebilirler. Erkeklerde androjen hormonu düzeyleri daha kademeli düştüğü için, kemik kaybı çoklukla erkeklerde 50’li yaşların sonunda başlar ve daha yavaş ilerler. Dünyada her yıl yaklaşık 80 bin erkek kalça kırığı yaşıyor. 75 yaşın altındaki erkeklerde osteoporoz geliştiğinde, bunun nedeni ekseriyetle altta yatan bir sıhhat problemidir. Ayrıyeten, hormon düzeyi düşük erkeklerin kalça kırılma olasılıkları daha fazladır” diye konuştu.

Düzenli tartı kaldırma idmanlarının, yüksek kemik yoğunluğunun elde edilmesine katkı sağladığını vurgulayan Turan, bununla birlikte bayanlarda çok derecede idman ve egzersizin östrojen hormon düzeylerinin düşmesine ve sonunda kemik kaybına neden olabileceğini söyledi. Turan, osteoporoz görülme riskinin asgariye indirilmesi için dikkat edilmesi gerekenleri şöyle sıraladı:

– Tiroid bezi hastalıklarında fazla ölçüde kullanılan sentetik tiroid hormonları kemikleri zayıflatabilir. Astımı ve bağışıklık hastalıklarını denetim etmek için alınan kortizon, göğüs ve prostat kanserlerini tedavi etmek için kullanılan ilaçlar kemik gücünü azaltabilir. Bu ilaçları kullanırken doktor kontrolü altında olunması riski azaltacaktır.

-Sigara ve alkol kullananlarda kemik kaybı, kullanmayanlara nazaran daha süratlidir. Alkol, bedenin D vitamininden yararlanma yeteneğini tesirler. Ayrıyeten kemik oluşumunu engellediği, bedende kalsiyum ve magnezyum kayıplarını arttırdığı da görülmektedir.

-Yetersiz kalsiyum alımı, kanda düşük kalsiyum düzeylerine yol açar. Beden, bu eksikliği kemiklerden kalsiyum alarak telafi eder ve bu da kemikleri zayıflatır. Ayrıyeten bedeninizin kalsiyumdan yararlanabilmesi için D vitaminine ve bilhassa cildinizin güneşe maruz kalmasına ihtiyacı vardır.

-Dinlenme halindeyken kemik oluşumu yavaşlar. Fizikî olarak faal olduğunuzda ise kas ve kemiklerde güçlenme olur. Fizikî olarak etkin bir hayat sürmek omurga yahut kalçada kırık olma riskini yüzde 30-50 oranlarında azaltabilir. Gerekli ölçüde kalori tüketmek de kemik sıhhati açısından hayati değer taşır.

-Kadınların 65 yaşından itibaren, erkeklerin ise 70 yaşından itibaren kemik yoğunluğunu ölçmek için Kemik Dansitometresi (DEXA) testini yaptırmaları önerilmektedir.