Gözünüzü diyabetten koruyun

Modern ömrün getirdiği beslenme alışkanlıkları ve azalan fizikî aktivite, diyabeti toplumsal bir sıhhat sorunu haline getirdi. Sinsice ilerleyen hastalık, birçok vakit fark edilmeden bedende kalıcı hasarlara yol açıyor. Bilhassa kan şekeri denetim altına alınmadığında, kalp ve böbrekler üzere hayati organların yanı sıra göz sıhhati da önemli risk altına giriyor. Günümüzde diyabet, önlenebilir körlük nedenleri ortasında giderek daha üst sıralara tırmanırken, erken teşhis ve nizamlı takip her zamankinden daha büyük kıymet taşıyor.

Dünyagöz Hastaneler Kümesi Göz Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Mehmet Numan Alp, diyabetin göz sıhhatini da olumsuz etkilediğini belirterek, erken teşhis ve tertipli takip uyarısı yaptı.

Diyabetin gözün art kısmındaki hudut katmanı olarak bilinen retinadaki kılcal damarlara hasar vermesi sonucu diyabetik retinopati isimli bir hastalığın meydana geldiğini anlatan Prof. Alp, hastalığın en korkutucu tarafının başlangıç evrelerinde hiçbir belirti vermemesi olduğunu söyledi. Diyabet mühleti uzadıkça riskin arttığını tabir eden Prof. Alp, “Hastalık ilerledikçe bulanık görme, uçuşan siyah noktalar, görme alanında karanlık bölgeler yahut renklerin soluklaşması üzere şikayetler ortaya çıkıyor. Birçok sefer bu belirtiler hissedildiğinde, hastalık ileri bir evreye ulaşmış oluyor. Bu nedenle rutin muayenelerin kritik kıymet taşıyor” diye konuştu.

Hastalığın teşhisinde çağdaş tıbbın sunduğu ileri teknolojik imkanların kullanıldığını hatırlatan Prof. Alp, “Teşhis süreci, hastanın göz bebeğinin özel damlalarla büyütülerek yapıldığı ayrıntılı bir göz tabanı muayenesiyle başlıyor. Bu muayene, retinanın genel durumunu gözlemlemek için atılan birinci ve en kritik adım. Şayet bu etapta damar yapılarında bir bozulma yahut sızıntı kuşkusu oluşursa, göz anjiyosu olarak bilinen Fundus Floresan Anjiyografi (FFA) sistemine başvuruyoruz. Süreç, retina katmanlarının mikron seviyesinde kesitlerinin alındığı Göz Tomografisi (OCT) ile tamamlanıyor. Bu sayede görme merkezindeki sıvı birikmesi ve doku hasarları derinlemesine incelenerek, hastaya en uygun tedavi planını kesinleştiriyoruz” halinde konuştu.

Diyabetik retinopati sonucu ortaya çıkan görme kayıpları günümüzde çağdaş tıbbın sunduğu farklı tedavi teknikleriyle büyük oranda engelleniyor. Hastalığın evresine ve hastanın durumuna nazaran belirlenen bu süreçte 3 temel sistem öne çıkıyor. Birinci olarak, lazer tedavisi ile retinada oluşan lakin sağlıklı olmayan yeni damarlar amaç alınıyor. Bu usulle damarların sızdırması ve kanaması engellenerek hastalığın ilerlemesi durduruluyor. Bilhassa görme merkezinde sıvı birikmesi sonucu oluşan ödem durumunda ise göz içi enjeksiyonlar devreye giriyor. Makul dönemlerle uygulanan bu mikro iğne tedavileri, ödemi kurutarak hastanın görme sertliğini yine artırmada kritik bir rol üstleniyor. Göz içindeki kanamaların lazer yahut iğne ile temizlenemeyecek boyuta ulaştığı ya da retinada ayrılmaların başladığı ileri hadiselerde ise vitrektomi ameliyatı uygulanıyor. Cerrrahi müdahale ile göz içindeki kanlı sıvı temizlenerek retinanın tekrar sağlıklı yapısına kavuşması hedefleniyor.

Diyabet hastalarının göz denetimlerini ihmal etmemesi gerektiğine vurgu yapan Prof. Alp, “Diyabet tanısı almış hastaların sırf 3’te biri göz hekimine denetime gidiyor. Diyabet sebebiyle meydana gelen görme kayıpları şayet erken teşhis ve uygun tedavi yapılırsa yüzde 95 üzere yüksek bir oranla önlenebiliyor” sözlerini kullandı. Bilhassa Tip-1, Tip-2 tanısı almış şahısların yakından izlenmesi gerektiğini vurgulayan Prof. Alp, “Bu kişiler görmeyle ilgili hiçbir sorun yaşanmasa dahî yılda en az bir kere ayrıntılı göz tabanı muayenesi yaptırmalı. Sistemli takip disiplini, sinsi ilerleyen hasarları şimdi başlangıç evresindeyken yakalayarak kalıcı görme kayıplarının önüne geçmenin tek yolu” değerlendirmesi yaptı.

Diyabetik retinopati ile gayretin yalnızca hastanede bitmediğini hatırlatan Prof. Dr. Alp, en temel tedavinin hastanın kendi ömür usulünde gizli olduğunu vurguladı.

Hastanede yapılan müdahalelerin ömür biçimi değişiklikleriyle desteklenmesi gerektiğini hatırlatan Alp, kan şekeri, tansiyon ve kolesterol kıymetlerinin ülkü düzeylerde tutulmasının, görme kaybına giden yolu durdurabilecek tesirli bir bariyer olduğuna dikkat çekiyor.