Öksürüğün kaynağı alerjik tepki

Bahar aylarında havalar ısınmaya başlasa da birtakım şahıslarda üst teneffüs yolu enfeksiyonları beklenenden daha uzun sürebiliyor. Polenlerin artması, ani ısı değişimleri ve hava kirliliği, bronşların daha hassas hâle gelmesine yol açıyor. Bu durum öksürük, boğazda gıcık, hırıltı ve gece öksürükleri üzere şikayetlerin haftalarca sürmesine neden olabiliyor. Bahar aylarında soğuk havadan sıcak havaya geçişin kolay olmadığını belirten İstanbul Florence Nightingale Hastanesi’nden Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Ergün Tozkoparan, “Özellikle alerjik bünyeye sahip bireylerde polenler bronşları hassaslaştırıyor. Bu durumda nefes borularımız olağandan daha hassas hâle geliyor. Gün içinde sıcaklıkların süratle değişmesi yahut akşamları havanın serin olması da teneffüs yollarını zorlayarak rahatsızlığı artırabiliyor” dedi.

Hava kirliliği, egzoz dumanı ve toz partiküllerinin bronşları tahriş ederek enfeksiyon sonrası güzelleşme müddetini uzatabildiğini vurgulayan Tozkoparan, “Bazı şahıslar nezle yahut boğaz ağrısı üzere enfeksiyon belirtileri geçtikten sonra dahi öksürüğün haftalarca devam ettiğini fark edebiliyor. Bu durum tasaya yol açsa da, bahar geldiğinde havadaki polen, toz ve başka alerjenlerin arttığını unutmamak gerekiyor. Alerjik bünyeye sahip bireylerde bu durum, nefes borularının olağandan daha hassas olmasına yol açıyor. Bronşların kolaylıkla tahriş olması nedeniyle öksürük haftalarca sürebiliyor. Kimi bireyler nefes alırken hafif bir ıslık sesi yahut hırıltı duyabiliyor. Bilhassa geceleri öksürükler artarken ve uyku kalitesi düşebiliyor. Soğuk havaya çıkmak, rüzgâr almak ya da idman yapmak da öksürüğü tetikleyebiliyor” diye konuştu. Enfeksiyon geçse bile öksürüğün broşlardaki hassasiyet sebebiyle sürdüğünü lisana getiren Tozkoparan, hastanın kendini güzel hissetse bile öksürüğün sürmesinin olağan olduğunu söz etti.

Uzayan öksürüğün her vakit enfeksiyon manasına gelmediğini lisana getiren Tozkoparan, “Bazen beden enfeksiyonu büsbütün atlatmış olsa da, bronşlar hala hassas kalabilir ve alerjik tepkiler öksürüğü sürdürebilir. Bilhassa bahar aylarında polenler, toz ve hava kirliliği üzere tetikleyiciler bronşlarda hassasiyeti artırıyor. Genizden boğaza yavaşça akan geniz akıntısı da boğazda tahrişe yol açarak öksürüğü uzatıyor. Hasebiyle öksürük, hâlâ güzelleşmekte olan bir hastalığın belirtisi olabileceği üzere, bronşların alerjik yahut hassas olması nedeniyle de ortaya çıkabiliyor” halinde konuştu. Tozkoparan, öksürük haftalarca müddet bile her vakit antibiyotik yahut öbür bir ilaç kullanmaya gerek olmadığını vurguladı.

Öksürükle ilgili yanlışsız bilinen yanlışlara da işaret eden Tozkoparan, şu tabirleri kullandı: “Öksürük uzadıysa enfeksiyon geçmemiştir fikri hakikat değil. Enfeksiyon güzelleşmiş olabilir, fakat alerjik bir yer yahut bronşların hassaslaşması öksürüğün haftalarca sürmesine yol açabilir. Emsal biçimde, antibiyotik öksürüğü her vakit keser inancı da yanlış. Alerjik yahut astmatik öksürüklerde antibiyotik kullanmak yarar sağlamaz. Bahar alerjisinin yalnızca burun akıntısı yaptığı zannediliyor. Meğer bahar alerjisi öksürük, hırıltı ve göğüste sıkışma hissi üzere belirtilere yol açabiliyor. Ayrıyeten, hırıltılı teneffüs yalnızca ağır astımda görülür fikri de gerçek değil. Hafif astım ataklarında yahut enfeksiyon sonrası bronş hassasiyetinde de hırıltılı teneffüs görülebiliyor.”