Alerjisi olanlar dikkat: Polen dönemi erkene kaydı

Ankara Üniversitesi (AÜ) Fen Fakültesi Biyoloji Kısmı Botanik Ana Bilim Kolu Lideri Prof. Dr. Nur Münevver Pınar, AA muhabirine, global ısınmaya bağlı iklim değişikliğinin insan sıhhati üzerindeki kıymetli tesirlerinden birinin alerjik hastalıklardaki artış olduğunu söyledi.

İklim değişikliğine bağlı olarak geçmişte daha çok bahar aylarında görülen polen döneminin artık yılın daha erken periyotlarında başladığını belirten Pınar, olağanda şubat ve martta ağır görülen kimi ağaç polenlerinin, ocak ayının ikinci haftasında atmosferde tespit edilmeye başlandığını söz etti.

Pınar, “İklim değişikliğine bağlı olarak mevsimler 2 ila 4 hafta öne çekildi. Tıpkı vakitte bitkilerin polen saçma periyotları uzadı. Dünya çapındaki çalışmalarda polen dönemlerinin yüzde 60 uzadığı, atmosferdeki polen ölçüsünün ise yüzde 70 arttığı görülüyor. Bu da alerji hastalarının daha uzun mühlet ve daha ağır alerjenle müsabakasına neden oluyor.” diye konuştu.

Dünya nüfusunun yaklaşık yüzde 30’unun kıymetli alerjik tepkilerden etkilendiğini belirten Pınar, Türkiye’de bu oranın yüzde 25 ila 30 ortasında değiştiğini, çocuklarda ise daha yüksek düzeylerde görüldüğünü söyledi.

Alerjinin çağın hastalıklarından biri olduğunu vurgulayan Pınar, “Yaşam halleri, çevresel etkenler ve beslenme alışkanlıkları nedeniyle önümüzdeki yıllarda her dört şahıstan biri alerjik hastalıklardan birinden etkilenecek.” dedi.

Gök gürültülü sağanakların da alerji açısından farklı riski oluşturduğuna dikkati çeken Pınar, yağış sırasında parçalanan polenlerin akciğerlerin en uç noktalarına kadar ulaşabilen çok küçük alerjen parçacıkları oluşturduğunu, bunun da “fırtına astımı” olarak isimlendirilen tabloya yol açabildiğini belirtti.

AÜ Fen Fakültesi Biyoloji Kısmı Dr. Öğr. Üyesi Aydan Acar Şahin de şu anda polen açısından kritik bir periyoda girildiğini belirterek, tabiatın uyanmasıyla birlikte havadaki ağaç polenlerinin hem çeşitliliğinin hem de yoğunluğunun arttığını söyledi.

Geçen haftalarda kavak ve akçaağaç polenlerinin ağır görüldüğünü aktaran Şahin, bu tiplerin azalırken meşe, çınar ve huş ağacı polenlerinin öne çıkmaya başladığını, bilhassa huş ağacının (Betula) yüksek alerjik özellik taşıdığını tabir etti.

Şahin, “Bir ağaç bir dönemde milyarlarca poleni atmosfere bırakabiliyor. Havada düşük yoğunlukta bulunan polenler bile hassas bireylerde hapşırık, burun akıntısı, gözlerde sulanma ve kaşıntıya yol açabiliyor.” diye konuştu.

Huş polenlerinin çapraz tepkiye da neden olabildiğini belirten Şahin, “Betula polenine hassaslığı olan bireyler, kivi, şeftali, kiraz ve fındık üzere kimi besinleri tükettiklerinde dudakta şişme, kaşıntı ve kızarıklık yaşayabiliyor. Buna oral alerji sendromu diyoruz.” dedi.

Yıl boyunca farklı polen çeşitlerinin tesirli olduğunu lisana getiren Şahin, “Kış aylarında servigiller, ilkbaharda ağaç polenleri, mayıs-haziranda çayır ve buğdaygil kümesi, yaz sonu ile sonbaharda ise yabani ot polenleri öne çıkıyor.” bilgisini verdi.

Meteoroloji Genel Müdürlüğü ile Ankara Üniversitesi işbirliğinde hazırlanan “Ankara Polen Alerji Bülteni”nde 3 günlük polen kestirimlerinin paylaşıldığını hatırlatan Şahin, alerjik bireylerin günlük planlarını bu bilgilere nazaran yapabileceklerini kelamlarına ekledi.