Cumhurbaşkanı Erdoğan: Ne bölgemiz ne de dünya eskiye dönebilir

Odalarımızın, kurumlarımızın, birliklerimizin pahalı temsilcileri, saygıdeğer konuklar; sizleri en kalbi hislerimle, hürmetle, muhabbetle selamlıyorum. Türkiye Yüzyılı’nda yatırımlar için Güçlü Merkez Toplantısı vesilesiyle sizlerle birlikte olmaktan büyük bir memnuniyet duyuyorum. Toplantımızın ve burada alacağımız kararların ekonomimiz için hayırlara vesile olmasını diliyorum. Bu kıymetli buluşmaya vesile olan herkese teşekkür ediyorum.

Bölgemiz ve dünya iktisadı son periyodun en sarsıntılı, en meçhul günlerini yaşıyor. İş ve iktisat çevrelerimiz başta olmak üzere çabucak herkes bir taraftan gün çok değişen atmosferi takip ederken, başka taraftan ağır sis bulutu ortasında yolunu ve istikametini bulmaya çalışıyor.

Çatışmaların olumsuz tesiri gücün yanı sıra üretim, ticaret, turizm ve ulaşım üzere pek çok kesimde derinden hissediliyor. Haftada birkaç kere değişen akaryakıt fiyatlarından koronavirüs günlerini andıran kısıtlamalara kadar geniş bir yelpazede bunu görüyoruz. Her ne kadar ateşin harı sönmüş olmakla birlikte ne bölgemiz ne de dünya tansiyonun geleceğine dair yüzde yüz emin olamıyor.

İsrail üzere savaşın fitilini tekrar ateşlemeye çalışan odaklara karşın ihtiyatlı bir optimistlikle daima birlikte süreçleri takip ediyoruz. Yalnızca bununla kalmıyor, ateşkesin kalıcı hale gelmesi ve adil barışa giden yolun açılması için elimizden geleni yapıyoruz. Şahsım bir yandan, bakan arkadaşlarımız diğer yandan görüşmelerimizi sürdürüyoruz. İnşallah sonuç alana kadar dost ve kardeş ülkelerimizle iş birliği içerisinde gayretlerimizi devam ettireceğiz.

Şurası bir gerçek ki artık ne bölgemiz ne de dünya eskiye dönebilir. Böylesine büyük bir sarsıntının sebep olduğu kırılmaların yansımaları vakit geçtikçe daha net görülecektir. Türkiye son yılların en büyük güvenlik krizini muvaffakiyetle yöneterek bölgesinin istikrar adası olduğunu bir kez daha teyit ve tescil etmiştir.

Global ekonomik tertibi ve paha zincirlerini tekrar şekillendiren bu savaş, ülkemizi global ekonomik istikrarın kilit taşı haline getirmiştir. Yıllardır Türkiye’yi doğu-batı ve kuzey-güney ortasında bir köprü olarak tanım eden tariflerin yetersizliği yeniden bu süreçte görülmüştür. Ortaya çıktı ki ülkemiz salt bir köprü yahut güç koridoru değil, bölgedeki güç ve ticaret koridorlarının vazgeçilmez üssüdür.

Daha evvel farklı vesilelerle söz ettiğim bir gerçeğin altını tekrar çiziyorum. Türkiye kabuk değiştiren ve çok kutupluluğa hakikat evrilen dünyanın yeni kutup başlarından biri olmaya en güçlü namzettir. Bunu hem biz görüyoruz hem de dost, komşu ve rakiplerimiz görüyor. Ülkemizi yeni periyoda hazırlayacak stratejileri şimdiden planlıyor, altyapısını kuruyor, en küçük bir boşluk bırakmıyoruz.

Çok bedelli dostlar; bu minvalde rekabet gücümüzü artıracak, sürdürülebilir yüksek büyümeyi sağlayacak yatırım ortamını güçlendirmek suretiyle milletlerarası direkt yatırımları destekleyecek hukuksal, idari, mali ve kurumsal adımları atıyoruz. Türkiye’yi global bir cazibe merkezi haline getirmekte kararlıyız. Yakında Meclisimize sunacağımız kapsamlı düzenlemeyle ülkemizin çekim gücünü çok daha ileri taşıyacağız.

Biliyorsunuz İstanbul Finans Merkezimizin çalışmalarına 2009 yılında başlamış, burada global piyasalarla uyumlu ve milletlerarası alanda hizmet ihraç edebilen bir finans kesiminin oluşmasını hedeflemiştik. Geldiğimiz noktada İstanbul Finans Merkezi 17 sene evvel öngördüğümüz maksatlara hakikat emin adımlarla ilerliyor. Artık bu hususta yeni bir adım atıyoruz. Yapacağımız düzenlemelerle İstanbul Finans Merkezi’nde faaliyet gösteren kurumlara sağlanan vergi avantajını genişletiyoruz.

Transit ticaret yahut yurt dışında gerçekleşen mal alım satımlarına aracılık faaliyetlerinden elde edilen çıkarlarda mevcut yüzde 50’lik indirim oranını yüzde 100’e çıkarıyoruz. Böylelikle bahse bahis faaliyetlerden elde edilen yarardan kurumlar vergisi almayacağız. Bu teşviki birinci kere İstanbul Finans Merkezi dışına da yayıyoruz. İstanbul Finans Merkezi dışında da transit ticaret faaliyetlerinde bulunanların bu çıkarlarının yüzde 95’ini vergi dışı bırakıyoruz.

Bir öbür önceliğimiz, global şirketlerin bölgesel idare merkezlerini Türkiye’ye taşımalarını teşvik etmektir. Bu şirketlerin yurt dışı operasyonlarını Türkiye’den yöneterek elde ettikleri yararlara güçlü bir vergi avantajı sağlıyoruz. Böylelikle önümüzdeki 20 sene boyunca İstanbul Finans Merkezi içinde elde edilen çıkarların yüzde 100’ü, bunun dışında elde edilenin ise yüzde 95’i kurum karından indirilebilecek. Keza buralarda çalışan nitelikli çalışanlara aşikâr kurallarla fiyat istisnası getiriyoruz.

Bir öbür kıymetli adımımız, büyük ölçekli ve nitelikli memleketler arası direkt yatırım süreçlerinin tek merkezden yürütülmesidir; yani ‘Tek Durak Büro’. Bu uygulamayla yatırım süreçlerinin sadeleştirildiği, süratli ve dijital dayanaklı yatırımcı dostu bir yapı kuruyoruz. Cumhurbaşkanlığı Yatırım ve Finans Ofisi uyumunda, ilgili kurum ve kuruluşlarımızdan yetkililer Tek Durak Büro’da misyon yapacak. Bu yapı sayesinde şirket kuruluşundan çalışma ve ikamet müsaadelerine, vergi ve SGK süreçlerinden İŞKUR süreçlerine, arazi, teşvik ve ÇED müsaadelerine kadar tüm süreçler tek bir merkezden kolaylıkla takip edilebilecek. Şimdiden iyi uğurlu olsun diyorum.

Değerli arkadaşlar, bizim ihracata verdiğimiz değeri hepiniz çok uygun biliyorsunuz. Hükümetlerimiz devrinde yatırımı, üretimi, istihdamı ve ihracatı desteklemek emeliyle sayısız düzenlemeler yaptık. İhracatı ülkemizin tümüne güçlü bir formda yaymak temel gayemizdir. Ayrıyeten yüksek katma kıymetli ve rekabetçi ihracat parolasıyla pazarlarımızı ve eserlerimizi çeşitlendiriyoruz. Bu emelle yüzde 25 olan genel kurumlar vergisi oranımızı ihracatçılara 5 puan, imalatçılara ek 1 puan indirimli uygulamaktaydık. Artık daha radikal bir adım atarak, bilhassa imalatçı ihracatçılarımızda bu vergiyi yüzde 9’a indiriyoruz. Öteki ihracatçı kurumlarımız için de yüzde 14’e çekiyoruz.

Yine ihracat kadar kritik olan bir öteki mevzu, ülkemize döviz kazandırıcı teşviklerdir. Bu noktada vergi kanunlarımızda çok sayıda düzenleme var; artık bunlara inşallah yenilerini ekleyeceğiz. Yurt dışında yaşayan ve son 3 yılda ülkemizde vergi mükellefi olmayan bireylerin ülkemize gelmeleri halinde, 20 yıl boyunca yurt dışı kaynaklı gelir ve çıkarları için Türkiye’de vergi almayacağız. Sadece varsa ülke içi gelirlerini vergilendireceğiz. Türkiye’de bu şahıslar için veraset yoluyla intikal vergisini yüzde 1 olarak uygulayacağız.

Vatandaşlarımızın ve şirketlerimizin yurt dışında bulunan varlıklarını ekonomimize kazandıracak düzenlemeleri de hayata geçiriyoruz. Bu kapsamda yurt dışında bulunan para, altın ve menkul değerlerin makul bir müddet içinde düşük bir vergiyle Türkiye’ye getirilmesine imkan sağlıyoruz. Bunların şimdiden iyi uğurlu olmasını diliyorum.

İstikbalimizin teminatı olan gençlerimizin önünü her alanda açmaya, onları yarının dünyasına en nitelikli formda hazırlamaya çalışıyoruz. Dünya yapay zekanın ve ileri teknolojilerin lokomotifliğini üstlendiği yeni bir üretim modeline gerçek süratle yol alıyor. Gençlerimizin mimarlık, mühendislik ve yazılım üzere yeni devrin yükselen bölümlerinde elde ettikleri başarılarla gurur duyuyoruz.

Bu alanlarda çalışan ve yurt dışındaki müşterilere hizmet veren teşebbüsçü mükelleflerimizin yurt dışı çıkarlarının yüzde 80’inden vergi almıyorduk. Artık de bu karların tamamının gelir ve kurumlar vergisi matrahından indirilmesine imkan sağlıyoruz. Böylece yurt dışında şirket kurmuş yahut kurulmuş bir şirkete ortak olmuş müteşebbislerimizin kazandıklarını ülkemize getirmelerini teşvik ediyoruz. Atacağımız bir öbür stratejik adım Türkiye’yi start-up ve teşebbüs sermayesi ekosisteminde bölgesel bir çekim merkezine dönüştürmektir.

Dijital şirket uygulamasıyla şirket kuruluş ve idare süreçlerini süratli ve esnek hale getiriyoruz. Çalışanlar için pay opsiyonu teşviklerini daha aktif ve cazip bir yapıya kavuşturuyoruz. Paya dönüştürülebilir borçlanma düzeneklerini sadeleştirmek suretiyle finansmana erişimi kolaylaştırıyoruz. Ayrıyeten Terminal İstanbul projesinin birinci evresini devreye alarak güçlü bir girişimcilik altyapısı oluşturuyoruz. Son olarak ülkemiz için stratejik ehemmiyet taşıyan büyük ölçekli ve nitelikli yatırımlar için öngörülebilirliği pekiştirecek adımları hayata geçiriyoruz.

Yatırım kararlarından sonraki devirlerde yapılan vergi düzenlemelerinin tesirini en aza indirmek ve makul geçiş süreçleri tanımlamak üzere proje bazında teminat sağlayacağız. Bunlar da iyi uğurlu olsun diyorum. Genel çerçevesini çizdiğimiz tüzel, idari, mali ve kurumsal düzenlemelerin ayrıntılarını inşallah iktisat idaremiz iş dünyamızla ve yatırımcılarımızla paylaşacak. Akabinde hızla Meclis boyutundaki çalışmalar başlayacak. Şunu burada sizlerin ve tüm vatandaşlarımızın çok uygun bilmesini isterim. Kimsenin en küçük bir tereddüdü olmasın.

Allah’ın müsaadesiyle Türkiye’nin önü de, ufku da, yolu da açıktır. Dönemsel düşünceler, dış kurallardan kaynaklı dalgalanmalar elbette olabilir. Global ekonomiyi etkileyen fırtınaların esintilerinin bize de gelmesini çok doğal karşılamak gerekir. Ama öncekilerle karşılaştırıldığında Türkiye iktisadı daha büyük şokları absorbe edecek güce, kapasiteye ve dirence hamdolsun kavuşmuştur.

Son 23 yılda global ve bölgesel krizlerden alnımızın akıyla çıktık. Darbe teşebbüsleri dahil kaç badirelerin üstesinden muvaffakiyetle geldik. Tüm karamsar senaryolara, tüm karalama kampanyalarına karşın 238 milyar dolarlık iktisattan bugün 1,6 trilyon dolarlık bir iktisada ulaştık.

Şunu global ekonomiyi ve siyaseti takip eden herkes çok net görüyor: Dünya nasıl birebir dünya, bölgemiz nasıl birebir bölge değilse, Türkiye de artık eski Türkiye değil. İktisadıyla, savunma endüstrisiyle, askeri kapasitesiyle; ulaştırma, güç, sıhhat altyapısıyla; beşeri sermayesi ve diplomatik imkanlarıyla bugün çok farklı, çok güçlü bir Türkiye var.

Bugün kelamını çekinmeden söyleyen, kimseden icazet almadan kendi ulusal siyasetlerini uygulayan; prestijli, kudretli, kuvvetli bir Türkiye var. Bugün bölgesinde ve dünyada yıldızı giderek parlayan bir Türkiye gerçeği var.

İnşallah her alanda çok daha âlâ olacağız, daha güzel yerlere geleceğiz. 23 yıllık emeğimizin, 23 yıllık gayretimizin meyvelerini bundan sonra daha fazla toplayacağız. Rabbim yar ve yardımcımız olsun diyorum. Bu kanılarla açıkladığımız kararların ülkemiz ve milletimiz için hayırlara vesile olmasını diliyor, emeği geçenleri tebrik ediyor, toplantımızı teşrifleriniz için her birinize teşekkür ediyorum. Sağ olun, var olun, kalın sağlıcakla.