Parkinson ilerlemesini yavaşlatan prosedür açıklandı

Kanuni Sultan Süleyman Eğitim ve Araştırma Hastanesi Nöroloji Kliniği’nde misyonlu Uzm. Dr. Gözde Ünal, 11 Nisan Dünya Parkinson Günü münasebetiyle AA muhabirine yaptığı açıklamada, Parkinson’un beyindeki hareketle ilgili bölgelerde bilhassa dopamin denilen hususun azalmasıyla ortaya çıkan ilerleyici nörolojik bir hastalık olduğunu anlattı.

En sık belirtilerin bilhassa istirahatte ortaya çıkan titreme, hareketlerde yavaşlama, kaslarda sertlik ve yürümede bozulma halinde ortaya çıktığını lisana getiren Ünal, en temel tedavinin ise dopamin eksikliğini yerine koyacak ilaç tedavisi olduğunu kaydetti.

Hastanın sistemli sıhhat denetiminin kıymetine işaret eden Ünal, “Parkinson’da gerçek ilaç kullanımı, idman ve fizik tedaviyle çok önemli yararlar sağlanabiliyor. Hastaların bilhassa bağımsız halde hareket etmesi uzun yıllar devam edebiliyor bu formda. O yüzden bu adımlar çok değerli.” değerlendirmesini yaptı.

“Son periyotlarda çok hoş gelişmeler var lakin onun dışında bir de beyin pili olarak bilinen derin beyin stimülasyonu dediğimiz bir uygulama yapılmakta. Bu, uygun hastalara bir şura tarafından kıymetlendirilerek yapılabilecek bir tedavidir. Bununla da çok yüz güldürücü sonuçlar elde edilmekte. Beyin cerrahi, nöroloji tabibi, psikolog ve psikiyatristin bulunduğu heyette bir karar veriliyor. Hasta uygun görülürse beyinde belirli özel alanlara yerleştirilen elektrotlar kelam konusu. Bu biçimde tedavi ediliyor. Her Parkinson hastasına uygulanabilecek bir tedavi değil. Bu hastalar derin beyin stimülasyonu uygulandıktan sonra kimi ilaçlarını kullanmaya devam ediyor.”

Uzm. Dr. Ünal, Parkinson’un ilerleyici bir hastalık olması nedeniyle hastaların birinci semptomlarını fark ettikleri anda nöroloji doktoruna başvurmasının değerli olduğunu söz etti.

Parkinson hastalarında farklı semptomların da ortaya çıkabildiğini belirten Ünal, “Koku almada azalma, gece uyku davranışlarında bozukluk, kabızlık üzere semptomlar da hareket bozukluğu olmamasına karşın var olan semptomlar. Teşhis konulmada bilhassa klinik değerli. Yani hastayı dinlemek ve muayene etmek temel öge. Bilhassa teşhis için görüntüleme formüllerini de kullanabiliyoruz. Bazen de dopaminerjik nöronların görüntülenmesiyle ilgili ileri tetkikler gerekebiliyor.” diye konuştu.

Tedavi seçeneklerindeki en değerli adımın eksik dopamini yerine koyacak ilaçlar olduğunu vurgulayan Ünal, hastaların bu ilaçları tertipli formda kullandıklarında etkin ve bağımsız hayatlarını idame ettirebilecek duruma geldiklerini, fizik tedavi, idman ve takiplere nizamlı olarak gelmelerinin de hastalığın takibinde çok değerli adımlar olduğunu söyledi.

Kanuni Sultan Süleyman Eğitim ve Araştırma Hastanesi Fizik Tedavi Kliniği’nde misyonlu Doç. Dr. İsmail Mert Zure de fizik tedavi ve rehabilitasyonun Parkinson’da kıymetli bir role sahip olduğunu lisana getirdi.

Zure, “İlaç tedavisinin yetersiz kaldığı, gücünün yetmediği ve hastaların bağımsızlığının kazanılması noktasında fizik tedavi çok değerli. İlaç tedavisinin vazgeçilmez bir tamamlayıcısıdır diyebilirim. Parkinson bir hareket hastalığı olduğu için esasen hastalarının en çok korktuğu şey bir bireye bağımlı olmak, düşmek, elinden bir şeyler düşürmek üzere hareket bozukluğuyla ilerleyen şeylerdir. Fizik tedavi burada hastanın hareketini uygunlaştırmak manasında çok tesirli olur, ilaç tedavisine ek olarak hastalığın ilerlemesini yavaşlatır. Ancak natürel ki tek başına antrenman kâfi değildir, kesinlikle ilaçlarla birlikte antrenman ve fizik tedavinin alınması gerekmektedir.” biçiminde konuştu.

Parkinson hastalarına uyguladıkları fizik tedavi usullerini Zure, şöyle aktardı:

“Daha çok istikrar, uyum, yani yürüyüş istikrarı, ayakta durma istikrarı, oturma istikrarından başlayarak yürüme ritminin uygunlaştırılması değerli. Zira Parkinson’da adımlar küçülür, yürüme yavaşlar, düşmeler çok olur. Bunları engellemek üzere istikrar ve uyum antrenmanları başta olmak üzere güçlendirme, germe antrenmanları, eklem hareketi açıklığı antrenmanları, buna ek olarak eller ve kollar için ince marifet ve kaba marifet, yani düğme iliklemek, yemek yemek, kalem tutmak üzere marifetleri hastalarımıza çalıştırıyoruz. Buradaki emel hastanın bağımsızlığını, şahsa bağımlı olmamasını sağlamak ve devam ettirebilmek.”

Doç. Dr. Zure, fizik tedaviye en erken devirde başlamanın değerine dikkati çekerek, “Bazı yaşamsal yetenekleri kaybetmeden en erken kademede başlarsak tedavi açısından en düzgün sonuç olur. Burada kaybettiklerini kazanmak yerine kaybetmeyi engellemek bizim maksadımız ve hastalığın idaresi açısından çok daha efektif bir tedavi olur.” dedi.

Tedavi sürecinde uzman fiziyatristin hastanın durumuna nazaran gerekli hareketleri ve antrenmanları verdiğini kaydeden Zure, “Burada teknolojiden de yararlanabiliyoruz tedaviyi düzgünleştirmek için. Robot yardımıyla yürüme antrenmanı verebiliyoruz. Ellerin daha âlâ kullanması, ince beceriyi geliştirmek için yeniden el robotlarımız ve kolu hedefleyen üst ekstremite robotlarımız var. Lakin değerli şey şu, tedavi çok kişiseldir. Kişiyi değerlendirip özel bir tedavi reçete etmemiz gerekiyor. Hem idman manasında hem de fizik tedavi manasında.” tabirlerini kullandı.

İnternetten araştırılan tedavi yolları konusunda ikazda bulunan Zure, “Kişiler hastaneye gitmek, doktor görmek yerine internete başvurup kendi idman reçetelerini kendileriyle oluşturmak isteyebiliyorlar ancak bu çok yanlış bir şey. Hastalığı ilerletebildiğini, daha makûs bir noktaya götürebildiğini görüyoruz.” diye konuştu.

Zure, hastanede fizik tedavi süreçleri devam ederken konutta verilen idmanların tekrarlanması ve bu mevzuda hasta yakınlarının takviyesinin değerli olduğunu kelamlarına ekledi.